عضو هیات علمی ، hosseintofighian1@gmail.com
چکیده: (14 مشاهده)
سلادن، از نخستین گونههای سفال لعابدار تولیدشده در چین باستان، در دوران اسلامی از طریق شبکهای گسترده از مبادلات تجاری بهعنوان کالایی ماندگار به سرزمینهای غربی، از جمله خلیج فارس، تجارت شده است. این کالای پرطرفدار از مسیر جاده ابریشم دریایی وارد بنادر شمالی خلیج فارس میشد و سپس به مراکز بزرگ اقتصادی و جمعیتی ایران انتقال مییافت. علاوه بر بنادر بحری، همچون مهرویان، سینیز، گناوه، ریشهر، نجیرم، سیراف و حریره کیش، بندر فراساحلی بَردستان، بهعنوان نخستین بندر بَری، نقش مهمی در تجارت دریایی خلیج فارس و واردات انواع کالاهای چینی ایفا کرده است. این بندر تاریخی در فاصله ۵ کیلومتری ساحل خلیج فارس، در بندر دیر و در حاشیه غربی رودخانه دائمی بَردستان قرار گرفته و انواع ظروف چینی در آن شناسایی شده است. بر اساس شواهد باستانشناختی، سلادنهای بندر تاریخی بَردستان از سده سوم تا یازدهم هجری قمری از چین باستان به ایران تجارت شدهاند و سپس، به دلیل کیفیت بالا و استقبال گسترده، از قرن هشتم هجری قمری در برخی شهرها، مانند کرمان، سلطانیه و اصفهان، تولید شدهاند. در این پژوهش، ضمن معرفی انواع سلادنهای چینی مکشوفه از بندر تاریخی بَردستان، شامل سلادنهای یوئه، لانگچوان، سلادن سفید، دوسون، مرتبان، چانگشا و آبیوسفید، این مواد فرهنگی با یافتههای سایر محوطههای حوضه خلیج فارس، مانند بندر سیراف، نجیرم، مهروبان و حریره کیش، مقایسهای تحلیلی خواهند شد. در نتیجه این مطالعات، جایگاه بندر تاریخی بَردستان در شبکه تجارت دریایی درونمنطقهای خلیج فارس و فرامنطقهای اقیانوس هند تا شرق آسیا (چین باستان) تبیین خواهد شد. بندر تاریخی بَردستان، در کنار دیگر بنادر تاریخی، نقشی مهم و تأثیرگذار در جاده ابریشم دریایی داشته و دروازه ورود کالاهای چینی از جمله سلادن، به بازارهای ایران بوده است.
شمارهی مقاله: 5
نوع مطالعه:
مقاله پژوهشی |
موضوع مقاله:
باستان شناسی و تاریخ هنر دریافت: 1403/12/15 | پذیرش: 1404/2/27 | انتشار: 1405/6/30