fa پژوهشی در سلادن‌های مکشوفه از بندر تاریخی بَردستان (بُردو) <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:IRMitra"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;">سلادن، از نخستین گونه‌های سفال لعاب‌دار تولیدشده در چین باستان، در دوران اسلامی از طریق شبکه‌ای گسترده از مبادلات تجاری به‌عنوان کالایی ماندگار به سرزمین‌های غربی، از جمله خلیج فارس، تجارت شده است. این کالای پرطرفدار از مسیر جاده ابریشم دریایی وارد بنادر شمالی خلیج فارس می‌شد و سپس به مراکز بزرگ اقتصادی و جمعیتی ایران انتقال می‌یافت. علاوه بر بنادر بحری، همچون مهرویان، سی‌نیز، گناوه، ریشهر، نجیرم، سیراف و حریره کیش، بندر فراساحلی بَردستان، به‌عنوان نخستین بندر بَری، نقش مهمی در تجارت دریایی خلیج فارس و واردات انواع کالاهای چینی ایفا کرده است. این بندر تاریخی در فاصله ۵ کیلومتری ساحل خلیج فارس، در بندر دیر و در حاشیه غربی رودخانه دائمی بَردستان قرار گرفته و انواع ظروف چینی در آن شناسایی شده است. بر اساس شواهد باستان‌شناختی، سلادن‌های بندر تاریخی بَردستان از سده سوم تا یازدهم هجری قمری از چین باستان به ایران تجارت شده‌اند و سپس، به دلیل کیفیت بالا و استقبال گسترده، از قرن هشتم هجری قمری در برخی شهرها، مانند کرمان، سلطانیه و اصفهان، تولید شده‌اند. در این پژوهش، ضمن معرفی انواع سلادن‌های چینی مکشوفه از بندر تاریخی بَردستان، شامل سلادن‌های یوئه، لانگ‌چوان، سلادن سفید، دوسون، مرتبان، چانگشا و آبی‌وسفید، این مواد فرهنگی با یافته‌های سایر محوطه‌های حوضه خلیج فارس، مانند بندر سیراف، نجیرم، مهروبان و حریره کیش، مقایسه‌ای تحلیلی خواهند شد. در نتیجه این مطالعات، جایگاه بندر تاریخی بَردستان در شبکه تجارت دریایی درون‌منطقه‌ای خلیج فارس و فرامنطقه‌ای اقیانوس هند تا شرق آسیا (چین باستان) تبیین خواهد شد. بندر تاریخی بَردستان، در کنار دیگر بنادر تاریخی، نقشی مهم و تأثیرگذار در جاده ابریشم دریایی داشته و دروازه ورود کالاهای چینی از جمله سلادن، به بازارهای ایران بوده است.&nbsp;&nbsp;&nbsp;</span></span> </span></span></span></div> &nbsp; <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:107%">Celadon, one of the earliest types of glazed ceramics produced in ancient China, was traded during the Islamic period as a durable and highly valued commodity to western regions, including the Persian Gulf, through an extensive commercial network. This popular ware entered the northern ports of the Persian Gulf via the Maritime Silk Road and was subsequently distributed to the major economic and population centers of Iran. In addition to maritime ports such as Mahruyan, Sī-Nīz, Genaveh, Rishahr, Najiram, Siraf, and Harireh of Kish, the inland port of Bardestan, regarded as the first overland port, played a significant role in the maritime trade of the Persian Gulf and in the importation of various Chinese goods. This historical port is located approximately 5 km from the Persian Gulf coastline, in the region of Bandar Deyr, on the western bank of the perennial Bardestan River, where various types of Chinese ceramics have been identified. Archaeological evidence indicates that celadons were imported from ancient China to the historical port of Bardestan from the third to the eleventh centuries AH. Owing to their superior quality and widespread popularity, these wares subsequently began to be produced from the eighth century AH onward in several Iranian cities, including Kerman, Soltaniyeh, and Isfaha. This study introduces the various types of Chinese celadon unearthed from the historical port of Bardestan, including Yue celadon, Longquan celadon, white celadon, Dusun ware, martaban jars, Changsha ware, and blue-and-white ceramics. These cultural materials are comparatively analyzed alongside finds from other archaeological sites within the Persian Gulf basin, such as Siraf, Najiram, Mahruyan, and Harireh of Kish. The results of this research will clarify the position of the historical port of Bardestan within both the intra-regional maritime trade network of the Persian Gulf and the broader extra-regional trade system extending across the Indian Ocean to East Asia (ancient China). The historical port of Bardestan, alongside other historical ports of the Persian Gulf, played an important and influential role in the Maritime Silk Road and functioned as a gateway for the introduction of Chinese goods, including celadon, into the markets of Iran.</span></span></span></div> خلیج‌فارس,دورۀ اسلامی,بَردستان,سِلادون,چین باستان. Persian Gulf,Islamic period,Bardistan,Celadon,Ancient China. 107 120 http://archj.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-3927-3&slc_lang=fa&sid=10 hossein Tofighian حسین توفیقیان hosseintofighian1@gmail.com Yes Faculty member عضو هیات علمی