دوره 4، شماره 2 - ( 6-1403 )                   جلد 4 شماره 2 صفحات 117-93 | برگشت به فهرست نسخه ها

‎ 10.22034/4.2.93

XML English Abstract Print

Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Borhani_Rarani A. Investigation of the Qajar Period Shari'a Documents to Recognize the Khān Complex of Khorāsgān, Isfahan. Archaelogy 2024; 4 (2) : 6
URL: http://archj.richt.ir/article-10-1826-fa.html
برهانی رارانی علی. بررسی اسناد شرعی دورۀ قاجار به منظور بازشناسی مجموعۀ خان خوراسگان اصفهان. مجله باستان‌شناسی. 1403; 4 (2) :93-117

URL: http://archj.richt.ir/article-10-1826-fa.html

بررسی اسناد شرعی دورۀ قاجار به منظور بازشناسی مجموعۀ خان خوراسگان اصفهان
علی برهانی رارانی*
پژوهشگر آزاد ، borhanirarani.ali@gmail.com
چکیده:   (1908 مشاهده)
مجموعۀ ثبتی موسوم به «خان»، با وسعتی بیش از ۲۳۰۰۰ مترمربع در منطقۀ خوراسگان اصفهان (منطقۀ ۱۵ شهر اصفهان) قرار گرفته است. در پرونده‌های اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان، از این مجموعه به عنوان بخشی از بافت تاریخی محلّۀ «سُفلی» یاد شده است. در این پرونده‌ها که دارای اطّلاعاتی مختصر، ناقص و در مواردی نادرست است، علی‌رغم وجود خانه‌ها و فضاهای پرشمار در محدودۀ وسیع ثبت‌شده، تنها نُه خانۀ تاریخی معرفی شده‌اند. اندک منابع مکتوب نیز به معرفی اجمالی چند خانۀ تاریخی و در مواردی، تنها به نام بردن از برخی دیگر از آن‌ها بسنده کرده‌اند. نکات یادشده، همگی به کمبود اطّلاعات در مورد مجموعۀ خان خوراسگان اشاره دارد. یکی از منابع مستند در پژوهش‌های مرتبط با بافت‌های تاریخی، اسناد شرعی است. برخی از این اسناد به دلیل ماهیت‌شان در ثبت اطّلاعات دقیق از کاربری، مالکیت و ساختار بناها، منابعی موثّق در شناخت آثار تاریخی به‌شمار می‌روند. بنابراین، مطالعۀ این اسناد و بررسی‌های میدانی، به‌عنوان دو ابزار اصلی پژوهش حاضر به کار گرفته شد. بدین ترتیب مشخص شد، برخلاف تصوّر موجود و همانند گفته‌های شفاهی مردم خوراسگان در پژوهش‌های پیشین، مجموعۀ خان بخشی از بافت محلّه‌ای فراموش‌شده به نام «وُسطی» یا «میان» بوده است. همچنین اطّلاعاتی از مالکیت، کاربری و ساختار خانه‌های ثبتی و دیگر فضاهای ناشناخته به‌دست آمد که منجر به شناخت بیشتر و بهتر از این مجموعۀ تاریخی کم‌نظیر شد.
شماره‌ی مقاله: 6
واژه‌های کلیدی: اصفهان، خوراسگان، مجموعۀ خان، محلّۀ وُسطی، محلّۀ میان، اسناد شرعی
متن کامل [PDF 3738 kb]   (1089 دریافت)    
نوع مطالعه: مقاله پژوهشی | موضوع مقاله: اسناد و مدارک تاریخی
دریافت: 1403/3/23 | پذیرش: 1403/6/15 | انتشار: 1403/6/31
ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA
ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.